قراردادها وسیله ای هستند که افراد به وسیله آن برای خود تعهداتی را ایجاد می کنند یا داد و ستد می کنند و به انحای مختلف حقوق و تکالیفی را برای خود به وجود می آورند. به همین دلیل تنظیم درست یک قرارداد بسیار مهم است زیرا در نتیجه امضا و تعهد به آن افراد علاوه بر اینکه منافعی عایدشان می شود در مقابل تعهداتی هم خواهند داشت که باید به درستی از عهده آن بر بیایند.
قرارداد سندی مکتوب محسوب می شود که بصورت رسمی و یا غیر رسمی تنظیم می گردد. بنابراین هنگامی که عقدی بصورت نوشته شده در مراجع ذی صلاح تنظیم گردد، شکل رسمی پیدا می کند. قراردادها بین طرفین لازم الاجرا هستند. بدین معنا که هیچ یک از طرفین حق فسخ و یا انحلال آنرا ندارد مگر آنکه در متن و یا مفاد قرارداد بدان اشاره شده باشد. در ادامه به نکات حقوقی که توسط وکیل قرارداد تنظیم می شود پرداخته ایم.
امروزه قراردادها از یک قرارداد ساده تا یک قرارداد پیشرفته را شامل می شود به نحوی که حتی ممکن است صفحات قرارداد از بیست صفحه هم تجاوز کند برای همین است که تنظیم این قراردادها کار افرادی که دانش قراردادنویسی را ندارند نیست و باید به یک وکیل قرارداد مراجعه کرد.
نکات تخصصی قراردادها:
هنگامی که دونفر با یکدیگر رابطه کاری و شغلی ایجاد می نمایند متعاقبا یک رابطه حقوقی قراردادی بین آنها ایجاد می گردد که اعم از متن قرارداد می باشد. نخستین شرط ایجاد رابطه حقوقی امن بین طرفین، قرارداد محکم حقوقی است. برای اینکه یک قرارداد محکم داشته باشیم باید مراحل قبل و بعد از آنرا نیز مدنظرتان قرار دهید. مراحل یک قرارداد محکم به شرح زیر است:
1- قبل از قرارداد: این مرحله شامل تحقیقات حقوقی، اداری و میدانی است.
2- حین قرارداد: تنظیم متن قرارداد با در نظر گرفتن اصول حقوقی
3- بعد از قرارداد: نظارت حقوقی بر نحوه اجرای قرارداد.
منابع رابطه ی قراردادی:
لازم به ذکر است که رابطه ی بین طرفین به ترتیب اولویت تحت حکومت منابع زیر می باشد:
- قوانین آمره و احکام شرعی (قوانین آمره، قوانینی هستند که افراد نمی توانند بر خلاف آن باهم توافق و تراضی نمایند. در قوانین آمره بر خلاف قوانین غیر آمره امکان تراضی بر خلاف آن وجود ندارد.)
- قرارداد ( که عبارت است از متن کتبی مشهود قرارداد یا توافقات شفاهی که به صراحت بیان گردیده است.)
- شروط بنایی (شرط تبانی یا بنایی شرطی است که قبل از عقد، طرفین بر التزام به آن توافق کرده و عقد را بر اساس آن واقع میکنند ولی در متن عقد بدان تصریح نمیشود. مانند شرط شهرت و نمایش اثر در قرارداد فیلم)
- شروط ضمنی، تلویحی و التزامی ( عبارت است از شروط غیرمشهود در متن و یا غیرمذکور در توافقات شفاهی)
- عرف
- قوانین تکمیلی
- اصول و قواعد حقوقی و شرعی
- فتاوی فقهی
- تفسیرهای قضات (رویه قضایی) و تفسیرهای اساتید حقوق (دکترین حقوقی)
- عدل، انصاف و اخلاق
در ادامه به تعریف برخی از موارد فوق پرداخته ایم:
قوانین آمره: همانطور که توضیح دادیم قوانینی هستند که امکان توافق برخلاف آنها وجود ندارد و بر قرارداد مقدم است مانند خسارت روزانه مازاد بر تورم در تعهدات پولی چک و یا برای مثال سلب حق مراجعه به مراجع قضایی و بعضی از شروط مذکور در قانون کار، قانون خانواده و قانون حمایت از مصرف کننده، قانون پیش فروش ساختمان و …
قرارداد مشهود عبارت است از: بندها و مواد قرارداد که قابل مشاهده بوده و چنانچه قرارداد مکتوب نباشد، در صحبت ها و مذاکرات ضمن معامله مورد تصریح واقع شده اند. ( اثبات شدن و عدم اثبات صحبت ها بحث دیگری دارد)
شروط ضمنی و التزامی: در قرارداد قید نشده ولی برعهده طرفین وجود دارد مانند تعهد به تحویل ریموت در دلالت التزامی بر این وجود دارد که پارکینگ وجود دارد.
- عرف: به قواعد حقوقی گفته میشود که ریشه در عرف داشته و بر اساس فرهنگ جامعه به تدریج در طی سالیان دراز در هم تنیده شده، و در دل و جان فرهنگ جوامع جای دارد. برای مثال عرفی در قرارداد خرید آپارتمان راجب به کسر قیمت در صورت کمتر بودن متراژ واقعی از متراژی که در قرارداد درج شده نداریم اما این مورد در قرارداد پیش خرید آپارتمان، عرف مسلم لحاظ می گردد.
- قوانین تفسیری یا تکمیلی یا مکمل اراده ذی نفع، به قوانینی گفته می شود که اشخاص می توانند خلاف آن را توافق کنند. این قوانین هنگامی اجرا می شوند که طرفین یک قرارداد توافقی بر خلاف مفاد آن نکرده باشند. به طور کلی منظور از قوانین تکمیلی عبارت است از پیشفرض هایی که درصورت سکوت منابع بالاتر پیش بینی نموده است. برای مثال چنانچه که در قرارداد درخصوص گران فروشی شرط فسخی قید نگردیده باشد، قانونگذار از قبل خیار غبن را در نظر گرفته است.
- در مواردی که دلیل و منابع بالاتری وجود نداشته باشد لاجرم باید براساس اصول و قواعد حقوقی و فقهی اقدام به حل و فصل روابط قراردادی نمود. برای مثال درصورتیکه تاریخ تعهد درج نشده باشد و عرفی نیز وجود ندارد، براساس اصل فوری بودن تعهدات، تعهد باید فوری اجرا گردد.
- درموردی که راجع به یک چالش قراردادی، استنباط شرعی صورت گرفته باشد و بدین ترتیب مستند رأی دادگاه واقع شود به چنین استنباطی فتاوی فقهی اطلاق می گردد.
- به تحلیل هایی که توسط اساتید دانشگاهی و فقهی درخصوص اختلافات قراردادی صورت می گیرد، نظرات اساتید حقوق اطلاق می شود. برای مثال اینکه آیا عقد معلق از زمان ایجاد آن دارای اثر خواهد بود و یا از هنگام تحقق معلق العلیه؟ حال چنانچه در قراردادی معلق راجب به زمان اثر عقد چیزی قید نگردیده باشد، در این خصوص می توان به نظرات اساتید و صاحب نظران حقوق استناد نمود. (عقد معلق عقدی است که وقوع و تحقق آن منوط به وقوع امر دیگری باشد. )
- در حقوق ایران، عدل و انصاف به عنوان منبعی مستقل که قاضی بتواند براساس آن اقدام به صدور رأی نماید محسوب نمی شود اما به هر حال قابل استناد می باشد.
مراحل رابطه قراردادی:
برای اینکه قراردادی امن و محکم داشته باشید، مراحلی به شرح زیر را باید مدنظرتان قرار دهید:
1- پیش از تنظیم قرارداد:
نکته ای که در این قسمت لازم است تا لحاظ نمایید این است که تنها به متن حقوقی قراردادتان، بندها و تبصره های آن دلخوش ننمایید. اگر قراردادی هرچند حرفه ای تنظیم گردد اما بعد مشخص گردد که طرف دیگر معامله در اصل مالک نبوده دیگر چه سودی می تواند داشته باشد؟ بنابراین توصیه می شود تا حتما پیش از هر اقدامی تحقیقات لازم را در بعمل آورید.
تحقیق راجع به وضعیت حقوقی موضوع قرارداد:
برای مثال اینکه مال غیر نباشد، در رهن نبودن، وقفی نبودن، در فرایند دعوای قضایی نباشد، در طرح دولت و شهرداری و طرح تفصیلی نباشد، ملی نبودن، تحت حق ارتفاق نباشد و …
تحقیق راجع به روابط حقوقی دستهای قبلی یا ایادی ماقبل:
برای اینکه مطمئن شوید طرف معامله شما با دست قبلی خود در دعوا هست و یا نه و جهت جلوگیری از سرایت دعوا به قرارداد شما، توصیه می شود تا پیش از انجام معامله به دادگاه محل وقوع ملک، محل کار و سکونت طرف معامله مراجعه کنید و پیگیری کنید تا چنانچه پروندهای در جریان است معین گردد.
برخی مواقع قرارداد برمبنای قراردادی که طرف معاملتان با اشخاص قبلی نوشته است ایجاد می گردد. بنابراین لازم است تا درخصوص آن قرارداد، نحوه اجرای آن، اقاله و شروط ضمن عقد و متمم های بعدی و درستی تاریخ آن مطمئن گردید زیرا که تاریخ قرارداد در برابر ثالث قابلیت استناد ندارد. مطمئن شوید که حق انتقال مورد معامله از طرف مقابلتان سلب نگردیده باشد.
بنابراین توصیه می کنیم حتما، اصل و یا لااقل یک نسخه کپی امضاء شده از آن قرارداد (قرارداد دست قبلی) را از طرف دیگر قرارداد بخواهید. همچنین توصیه می شود که حتما پشت برگه قراردادهای ایادی پیشین را هم ملاحظه نمایید و بدین ترتیب مطابقت و ترتیب قراردادها را با هم بررسی نمایید.
تحقیق درخصوص متزلزل نبودن مالکیت طرف قرارداد:
لازم به ذکر است که صرف مالک بودن طرف قرارداد کافی نیست. مالکیت باید منجز و قطعی باشد. شخصی که براساس حکم غیابی ملکی را در مزایده خریده و مالک آن شده و یا دست قبلی علیه طرف قراردادتان شرط فسخ نموده، هر چند که در حال حاضر مالک محسوب می شوند و طبق قانون حق تصرف و فروش دارند اما معامله با این قبیل از مالک ها دارای خطرات زیادی است.
بررسی اهلیت طرف قرارداد:
تحقیق راجع به ممنوع المعامله، ممنوع الفعالیت، محجور و ورشکسته نبودن. درصورتیکه در قرارداد با شرکت ها و تجار احتمال ورشکستگی می دهید توصیه می شود با آنها معامله ننمایید. چنانچه طرف مقابلتان پیر، سالخورده و بیمار است توجه کنید تا ورثه و فرزندان ایشان متعاقبا ادعای اینکه پدرشان آلزایمر داشته و دچار زوال عقلی بوده نباشد.
بررسی هویت طرف قرارداد:
برای مثال راجع به اینکه طرف مقابلتان آیا واقعا همان شخصی است که نام ایشان در قرارداد قید شده بررسی نمایید. علاوه بر کارت ملی و شناسنامه اقدام به تحقیق محلی نمایید. دیده شده پرونده کلاه برداری ای خواهر دوقلوی مالک اقدام به امضاء مبایعه نامه نموده است.
راجع به مشخصات و صفات طرف قرارداد تحقیق کنید:
درصورتیکه صفت خاصی قانونا و یا براساس قرارداد در طرف معامله شرط گردیده باشد که بصورت مستقیم به معامله مرتبط است مانند وکالت و یا اینکه اوصاف ربطی به معامله ندارد اما موجب رغبت و تمایلتان در معامله با طرف شده برای مثال خرید خودرو از پزشک، در هر صورت از ایشان مدارک بخواهید و رودربایستی را کنار بگذارید. اگر با مهندس معامله می کنید از وی پروانه نظام مهندسی را بخواهید اگر با وکیل معامله می کنید از ایشان پروانه وکالت بخواهید تا ارائه دهد.
تحقیق راجع به هویت موضوع قرارداد:
برای مثال درخصوص اینکه آیا زمینی که به شما نشان داده شده همان زمینی است که موضوع قرارداد است بررسی نمایید. بخصوص زمین هایی که در دشتها و کوهها واقع شده از آنجا که امکان به اشتباه انداختن و فریبتان وجود دارد. بعضا دیده شده که زمین مورد معامله آن زمینی که مورد مشاهده بوده نبوده است.
تحقیق درخصوص اسناد و مدارک مرتبط به قرارداد:
توصیه می شود که درخصوص اسناد و مدارک و مستندات از لحاظ اصالتشان بررسی نمایید. نخستین قدم عبارت است از مطالبه اصل سند و مدرک از شخص مقابل قرارداد. مرحله بعد بررسی جعلی نبودن اصل می باشد که به دو روش صورت می گیرد. دریافت مشاوره حضوری از کارشناس رسمی دادگستری و روش دیگر این است که به همراه مالک سند و یا حتی خودتان به شخصه به اداره و یا شخص صادر کننده مراجعه و نسبت به دریافت اطلاعات اقدام نمایید.
وکیل قرارداد
افراد به دلیل مسئولیتی که قراردادها می توانند به آنها بار کنند در انعقاد آنها و پذیرش این مسئولیت حساسیت زیادی به خرج می دهند و تمایلی ندارند که بیشتر از آنچه که یک قرارداد برای آنها منفعت دارد، مسئولیت و هزینه به همراه داشته باشد. بنابراین در قراردادهای مهم افراد ترجیح می دهند به یک وکیل قرارداد مراجعه کنند.
وکیل قرارداد وظیفه دارد با توجه به خواسته های طرفین و آنچه که بین خودشان مقرر کرده اند، متنی را با در نظر گرفتن شرایط و مقررات قانونی تنظیم کند و برای امضا در اختیار آنها قرار دهد.
علاوه بر این وکیل قرارداد باید به طرفین مشاوره لازم درباره اینکه چه نکاتی باید ضمن قرارداد رعایت شود را هم گوشزد کند.
قراردادها به دلیل اینکه قابلیت تفسیر شدن دارند و طرفین می توانند در هنگام بروز اختلافات قرارداد را به همان نحوی که به نفع خودشان است تفسیر کنند، باید بسیار شفاف و به دور از هرگونه چندپهلو نویسی نوشته شوند و از متن همان چیزی برداشت شود که واقعا مقصود طرفین بوده است و خواسته واقعی آنها در متن قرارداد باید درج شود.
از این رو اگر افرادی که از دانش حقوقی و قراردادنویسی برخوردار نیستند اقدام به تنظیم آن نمایند می توانند مشکلاتی را برای خود ایجاد کنند که عواقب زیادی برای آنها خواهد داشت بنابراین باید به یک وکیل قرارداد مراجعه کنید تا با تخصص و تجربه خود برای شما یک قرارداد قانونی تنظیم نماید.
هزینه تنظیم قرارداد توسط وکیل
هزینه وکیل قرارداد به فاکتورها و عوامل مختلفی بستگی دارد مثل اینکه موضوع قرارداد چیست یا تنظیم آن چه مقدار زمان خواهد برد و یا اینکه وکیل وکالت آنها را بر عهده دارد یا فقط صرفا می خواهد قراردادی برای آنها تنظیم کند و … به همین دلیل نمی توان به طور دقیق هزینه تنظیم قرارداد را توسط وکیل مشخص نمود.
وکیل قرارداد در تهران
همانطور که تا اینجا مشخص شد تنظیم قرارداد توسط وکیل نه تنها فقط سودمند است بلکه ضروری است و از آسیب های غیرقابل پیش بینی ناشی از تنظیم نادرست متن یک قرارداد جلوگیری می کند. برای مراجعه به وکیل قرارداد در تهران با گروه وکلای عدل ایرانیان تماس بگیرد و بعد از تعیین وقت با مراجعه حضوری یا جلسات آنلاین با وکیل قرارداد خود از تخصص و تجربه وکلای این گروه استفاده کنید.
جمع بندی:
قراردادها وسیله ای هستند که افراد به وسیله آن برای خود تعهداتی را ایجاد می کنند یا داد و ستد می کنند و به انحای مختلف حقوق و تکالیفی را برای خود به وجود می آورند. به همین دلیل تنظیم درست یک قرارداد بسیار مهم است زیرا در نتیجه امضا و تعهد به آن افراد علاوه بر اینکه منافعی عایدشان می شود در مقابل تعهداتی هم خواهند داشت که باید به درستی از عهده آن بر بیایند.
امروزه قراردادها از یک قرارداد ساده تا یک قرارداد پیشرفته را شامل می شود به نحوی که حتی ممکن است صفحات قرارداد از بیست صفحه هم تجاوز کند برای همین است که تنظیم این قراردادها کار افرادی که دانش قراردادنویسی را ندارند نیست و باید به یک وکیل قرارداد مراجعه کرد.
مطالب مرتبط :